۱-سن مرغ

تعدادی از مطالعات نشان می دهد که با افزایش سن مرغ کیفیت پوستۀ تخم مرغ کاهش می یابد. با افزایش سن پرنده تخم گذار، اندازه تخم مرغ افزایش می یابد و همزمان با افزایش اندازۀ تخم مرغ، وزن پوسته افزایش می یابد یا ثابت باقی میماند.افزایش وزن تخم مرغ متناسب با افزایش وزن پوسته نیست وبنابراین نسبت افزایش وزن پوسته به وزن تخم مرغ ( اغلب به عنوان درصد پوستۀ مرغ مطرح است) کاهش می یابد. مدارکی وجود دارد که نشان می دهد ، ناتوانی مرغ در تولید مقدار بیشتری از پوستۀ تخم مرغ به فعالیت ۲۵- هیدروکسی کوله کلسی فرول -۱-هیدروکسیلاز بستگی دارد و این آنزیمی است که در هوموستازی کلسیم دخالت دارد.تغییرات جیره ای که اندازه تخم مرغ را کاهش دهد، شاید کیفیت پوستۀ تخم مرغ را در مرغان تخم گذار مسن بهبود بخشد و همچنین برخی از

مکمل ها در بهبود کیفیت پوستۀ تخم مرغ در مرغان مسن موثرند

۲- تغذیه نامناسب

پوستۀ تخم مرغ حاوی سه گرم کلسیم است.بنابراین جیرۀ یک مرغ بایستی دارای مقادیر کافی کلسیم باشد به شکلی که به طور موثرقابل استفاده باشد.شواهد ضد ونقیضی در مورد کاربرد اندازه ذرات منابع کلسیم وجود دارد. اگر چه به عقیدۀ اکثر متخصصّین تغذیه، بایستی ۵۰ تا ۷۰ % کلسیم به صورت درشت (دو تا پنج میلی متر قطر) بوده و ما بقی به فرم پودر تهیه گردد. ارایه کردن کلسیم جیره به صورت ذرات درشت (مثل سنگریزه) مشخص شده است که اثرات سودمندی دارد؛ اما این حالت مناسب سیستم خوراک دهی اتوماتیک نیست. برخی از محققین مخلوطی از سنگ آهک آسیاب شده همراه با پوستۀ صدف را توصیه می نمایند. فسفر ناکافی در جیره ممکن است موجب تحلیل محتویات مواد معدنی اسکلت در پرندگان تخم گذار شود. نسبت کلسیم به فسفر در جیره خیلی مهم است به صورتی که فسفر بالا در جیره با جذب کلسیم در روده تداخل کرده و منجر به کاهش کیفیت پوسته می شود.احتیاجات کلسیم و فسفربه نظر می رسد با سن پرنده تحت تاثیر قرار می گیرد. علاوه برآن ، به خاطر مسایل زیست محیطی استفاده از فسفر درکشورهای پرجمعیت حداقل شده است.

لازم است که میزان کلسیم جیره هفت تا ده روز قبل از ظهور اولین تخم مرغ افزایش یابد . شواهد متعددی وجود دارد که ارایه کردن کلسیم اضافی زودتراز زمان مناسب ،اگربا میزان فسفرکم درجیره همراه باشد، تاثیر منفی روی کلیه ها دارد .با این وجود این نکته خیلی مهم است که اگر کلسیم اضافی در شرایط مناسب ارایه نگردد، اثرات منفی بلند مدت شدیدی روی متابولیسم کلسیم و ذخایر استخوانی کلسیم خواهد داشت

مرغ ها برای تولید مطلوب به یک جیره بالانس شده و کامل نیاز دارند زیرا که تغذیه ناکافی سبب افت تولید می شود که این حساسیت در خصوص انرژی ، پروتئین و کلسیم بیشتر است بدین سبب تامین دائمی نیازهای مرغان تخمگذار ضروری است .بالانس نبودن جیره و تغذیه آن در مدت طولانی سبب پرولاپس مجرای عبور تخم می شود بروز پرولاپس در پرندگان چاق و نیز به هنگام تولیدتخم مرغهای خیلی بزرگ بیشتر است پرولاپس سبب آسیب دائمی مرغ شده و در بسیاری از مواقع کشنده است

به منظور دستیابی به عملکرد صحیح و کنترل اندازه تخم مرغ باید از یک برنامه تغذیه ای دوره ای استفاده نمود تا از مصرف مواد غذایی مورد نیاز در طول دوره

تخمگذاری اطمینان حاصل کرد. جیره غذایی باید براساس مقدار مصرف دان و سطح تولید اعلام شده فرمول بندی گردد. تعداد دفعات تغذیه و دان دادن به عنوان یک ابزارمهم مدیریتی محسوب می شود ولی باید در این بین توجه و دقت کافی شود تا از هدر رفتن دان جلوگیری گردد. دان همیشه باید در دسترس مرغ های تخمگذار باشد به ویژه قبل از شروع خاموشی باشد.مقدار مصرف دان در مرغ های تخمگذار تحت تأثیر چندعامل مهم است از آن جمله: وزن بدن (سن)، مقدار تولیدتخم مرغ، وزن تخم مرغ، درجه حرارت مؤثر محیط، بافت جیره، عدم تعادل مواد مغذی جیره و محتوای انرژی جیره.محتوای انرژی جیره بسیار مهم است زیرا مرغ های تخمگذارتمایل دارند به منظور تأمین انرژی مورد نیاز بدن مقداردان مصرفی را افزایش یا کاهش دهند.

لازم است که در گله های در حال رشد و تخمگذار نیاز به انرژی تأمین شده و با سایر مواد مغذی هماهنگ شود. باوجودی که پرندگان تمایل دارند که خود میزان مصرفشان را برای تأمین انرژی موردنیاز تنظیم کنند ولی این مطلب همیشه آنقدر دقیق نیست که از رشد یا تولید بهینه مطمئن

شویم.انرژی اضافی در دان گاهی اوقات منجر به افزایش وزن بهتر، تولید تخم مرغ بیشتر و بالابردن اندازه تخم مرغ خواهدشد خصوصاً در مواردی که به تناسب آن سایر مواد مغذی مانند پروتئین و اسیدهای آمینه بیشتر افزایش یابد.

کیفیت آب شاید کیفیت پوستۀ تخم مرغ را تحت تاثیرقرار دهد.آب دارای میزان بالایی از الکترولیت ها (آب آشامیدنی شور) اثرات بلند مدت منفی روی کیفیت پوستۀ تخم مرغ دارد. آبی که جهت مصرف طیور تخم گذار ارایه می شود بایستی بهداشتی بوده و اطمینان داشته باشیم که بیماری با این راه منتقل نمی شود. دمای آب نیز در طیور تخم گذار به ویژه در هنگام هوای گرم دارای اهمیت است . میزان مصرف آب با افزایش دمای آب ، کاهش می یابد.مطالعات نشان می دهد که در پرندگان تحت استرس شدید گرمایی ،ارایه آب خنک منجر به بهبود کیفیت پوستۀ تخم مرغ می شود

۳-استرس عمومی :

انواعی از استرس های عمومی می تواند کیفیت پوستۀ تخم مرغ را تحت تاثیر قرار دهد. نشان داده شده است که تراکم بالای جمعیت موجب افزایش تولید تخم مرغ های بدون پوسته می شود . تصورمی شود که تخم مرغ های بدون پوسته در نتیجۀ انقباض غده پوسته ساز هنگامی که پوستۀ تخم مرغ در مراحل اولیۀ شکل گیری است ، ایجاد می شود. استرس همچنین می تواند موجب تاخیر درزمان تخم ریزی گردد و باعث افزایش وقوع دوحالت در تخم مرغ به نام های تخم مرغ های دارای پوستۀ نوار سفید و تخم مرغ های دارای پوستۀ ناصاف گردد . تخم مرغ های دارای پوستۀ نوار سفید بیشتراز زمان تخم اندازی معمولی در بدن قرارمی گیرد(زمان توقف طولانی تری دارند) . تخم مرغ های دارای پوستۀ ناصاف به صورتی تشکیل می شود که تخم مرغ به غدۀ پوسته ساز وارد می شود، درحالی که تخم مرغ اولی هنوز درآنجا هست. عوامل استرس زای جابه جایی موجب افزایش وقوع تخم مرغ های با پوسته حاوی ذرات کلسیمی (ظاهر جوش دار)، تخم مرغ های دارای پوستۀ ناصاف ، تخم مرغ های دارای پوستۀ نوار سفید و تخم مرغ های بدشکل می گردد. هر گونه آزار واذیت پرندگان موجب افزایش تخم مرغ های شکسته می شود . اکثر اثرات مضر استرس های عمومی روی کیفیت تخم مرغ می تواند با تزریق آدرنالین تشدید شود.

۴-استرس گرمایی :

آب و هوای گرم به ویژه در تابستان موجب کاهش اندازۀ تخم مرغ در پرندگان و کاهش کیفیت پوستۀ تخم مرغ می گردد . استرس گرمایی مصرف خوراک را کاهش می دهد و قابلیت دسترسی کلسیم خون را برای تشکیل پوستۀ تخم مرغ کاهش می دهد. همچنین ممکن است استرس گرمایی موجب کاهش فعالیت آنزیم کربنیک انهیدراز شود . این آنزیم در تشکیل بی کربنات نقش دارد و کربنات لازم برای پوستۀ تخم مرغ را ایجاد می کند . بنابراین افزودن بی کربنات سدیم در طی تنش گرمایی موجب بهبود کیفیت پوستۀ تخم مرغ می شود. عمل تغذیه بایستی در آب و هوای گرم مدنظر قرار گیرد تا مواد مغذی لازم در طی استرس گرمایی توسط پرنده دریافت شود. جیره های طیور نیاز است که برای تامین تمامی احتیاجات مورد نیاز در این دوره تنظیم شود و این مساله بایستی مدّ نظر باشد که پرندگان در ساعات خنک تر روز میزان مصرف خوراک بالایی دارند.افزودن چربی به جیره در شرایط هوای گرم دارای اثرات سودمندی است.

شکل کلسیم مورد تغذیه احتمالاً توانایی مرغ را برای تولید تخم مرغ های با پوستۀ خوب تحت شرایط گرمایی متاثر می سازد و به نظر می رسد که ارایه نصف کلسیم جیره به صورت ذرات†درشت کیفیت پوستۀ تخم مرغ را در پرندگان تحت شرایط استرس گرمایی بهبود می بخشد.با این وجود هیچ مدرکی وجود ندارد پیشنهاد کند که افزایش کلسیم جیره به بالاتر از نیازپرنده برای دستیابی به مصرف کافی کلسیم دارای اثرات سودمندی است. به نظر می رسد که نیاز فسفر طیور تخم گذار در شرایط هوای گرم اندکی افزایش می یابد. سایر افزودنی های جیره ای برای کاهش اثرات منفی استرس گرمایی روی تولید تخم مرغ مثل افزودن بی کربنات سدیم و افزایش تعادل الکترولیتی جیرۀ غذایی و افزودن آلومینوسیلیکات ها می باشد. ارایه آب خنک در این شرایط نیز باعث کاهش اثرات منفی استرس گرمایی می شود.

۵-بیماری:گزارش شده است که تعدادی از بیماری ها بر روی کیفیت پوستۀ تخم مرغ اثر می گذارند. هر بیماری که موجب آسیب به سلامتی طیور می شود اثرات مضری روی تولید تخم مرغ و همچنین کیفیت پوسته می گذارد. هر عامل بیماری زایی که در بافتهای دستگاه تناسی رشد می کند می تواند مشکلاتی را در تشکیل پوستۀ تخم مرغ ایجاد کند. گزارش شده است که برونشیت عفونی موجب کمرنگ شدن پوستۀ تخم مرغ و در برخی موارد باعث بروز ظاهری چین خورده در تخم مرغ می شود.سندرم افت تولید تخم مرغ مثل ایجاد کاهش در میزان تولید تخم مرغ ، همچنین باعث بروز تخم مرغ های کم رنگ و سایر بدشکلی های پوسته مثل تخم مرغ های با پوستۀ نرم یا پوستۀ خشن می شود. سایر بیماری هایی که باعث کاهش تولید تخم مرغ می شوند عبارتند از بیماری نیوکاسل، آنفولانزای مرغی، آنسفالو میلیت مرغی و مایکو پلاسما گالی سپتیکوم

۶-تولک بری

اثر سن روی کیفیت پوستۀ تخم مرغ می تواند به وسیله عمل تولک بری اجباری تا اندازه ای معکوس شود

تولک بری بدون گرسنگی

بسیاری از تولیدکنندگان برای تولک بری از برنامه هایی استفاده میکنند که شامل گرسنگی و قطع دان نباشد

بهترین سن برای تول کبری معمولاً هفته ۶۵ میباشد.تولکبری از طریق تولید بیشتر، افزایش کیفیت پوسته و

افزایش ارتفاع سفیده موجب طولانیتر شدن عمر یک گله میگردد.اندازه تخم مرغ اساساً بدون تغییر باقی مانده و بعد از شروع مجددتولید، اندازه تخم مرغ به افزایش خود ادامه خواهد داد.

دسترسی به آب آشامیدنی در تمام طول برنامه تولکبری بدون گرسنگی ضروری است. دانستن مقدار سدیم موجوددر آب آشامیدنی بسیار مهم است.

اندازه گیری کیفیت داخلی تخم مرغ:

قسمت داخلی تخم مرغ شامل زرده و سفیده (آلبومین) است . کیفیت داخلی تخم مرغ با روش های متعددی اندازه گیری می شود. یک تخم مرغ با کیفیت خوب بایستی عاری از هرگونه لکه داخلی مثل لکه های خونی، لکه های رنگی و تکه های گوشت باشد. برخی از دستگاه های درجه بندی تخم مرغ چنین معایبی را تشخیص می دهند. کیفیت زرده به عنوان بخشی از کیفیت داخلی تخم مرغ است. کیفیت زرده به دو صورت اندازه گیری می شود: رنگ زرده و استحکام غشای پری ویتلین که اطراف زرده را احاطه کرده است. اگر غشای پری ویتیلین ضعیف باشد ( در تخم مرغ های کهنه ) زرده به آسانی شکسته می شود. رنگ زرده خیلی متفاوت است و بستگی به منطقه پرورش دارد و همچنین کاربرد رنگدانه های طبیعی و مصنوعی نیز رنگ زرده را تغییر می دهد.به عنوان مثال رنگ زرده مطلوب در استرالیا بر اساس مقیاس رنگ رُش ۱۱ می باشد در حالی که برخی از کشورها رنگهای روشن زرده و یا تیره تر را ترجیح می دهند.دربرخی ازکشورها مثل سوید استفاده از رنگدانه های مصنوعی ممنوع است.

کیفیت سفیده معمولاً از ارتفاع سفیده در فاصله یک سانتی متری از زرده اندازه گیری می شود.

ترکیب آلبومین یا سفیدۀ تخم مرغ :

ارتفاع آلبومین و واحد هاو ویسکوزیتۀ آلبومین غلیظ را اندازه گیری می کند .با این وجود مشکلی که در برخی از کشور ها مثل استرالیا در مورد کیفیت داخلی تخم مرغ وجود دارد مربوط به بخش آلبومین رقیق است. آلبومین تخم مرغ دارای حدود ۱۲ درصد پروتیئن است که مهمترین آنها اوآلبومین (۵۴ درصد) (اووترانسفرین ) ۱۳ درصد(، اووموکویید ) ۱۱ درصد( ، آلفا و بتا اوومیوسین ۱/۵) تا ۳ درصد(، و لیزوزیم ) ۳/۵ درصد می باشد. تمام پروتیئن ها به جز لیزوزیم دارای ترکیب گلیکو پروتیئنی هستند.

فاکتورهای که بر روی کیفیت داخلی تخم مرغ اثر می گذارند:

ویسکوزیتۀ کم آلبومین رقیق احتمالاً به این علت است که تخم مرغ زمان طولانی تر از حالت نرمال در غدۀ پوسته ساز سپری می کند ( به عبارت دیگر تخم مرغ ماندگاری بالایی دارد) و بنابراین آب بیشتر را جذب می کند .

گزارش شده است که عوامل زیادی بر روی واحد هاو تاثیر می گذارند. دما و زمان نگهداری ، سن مرغ ، سویۀ پرنده ، تغذیه (میزان پروتیئن و اسید آمینۀجیره مثل لیزین و متیونین ، آنزیم های خوراکی ،نوع دانه ،منبع پروتیئنی) بیماری ( مثل IB) ، افزودنی ها (اسید آسکوربیک و ویتامین E ) ، تولک بری اجباری، تجویز دارو(مثل سوین ).

نگهداری:

اثرات مدت زمان نگهداری و دمای نگهداری تخم مرغ روی کیفیت سفیدۀ تخم مرغ اثبات شده است. ارتفاع آلبومین و واحد هاو با افزایش زمان نگهداری کاهش می یابد و این کاهش ارتفاع آلبومین و واحد هاو با افزایش دما تسریع می شود.خنک کردن سریع تخم مرغ ها با دی اکسید کربن باعث بهبود واحد هاو در تخم مرغ های نگهداری شده می شود. در طی نگهداری تخم مرغ ها pH آلبومین افزایش می یابد و به همین خاطر کیفیت آلبومین کاهش می یابد. قرار گرفتن تخم مرغ ها در غلظت های متفاوتی از آمونیاک منجر به رابطۀ خطی مشخصی بین pH و ارتفاع سفیده می شود. به نظر می رسد، تغییرات به وجود آمده درکیفیت آلبومین در طی نگهداری تخم مرغ به علت تغیرات در اوومیوسین (به ویژه اوومیوسین آلبومین غلیظ) باشد.در طی نگهداری تخم مرغ کیفیت غشای پری ویتیلین تقلیل می یابد و باعث می شود که زرذه خیلی حساس به پاره شدن شود.

سن و سویۀ پرنده :

با افزایش سن پرنده کیفیت آلبومین کاهش می یابد.کیفیت آلبومین با سویۀ پرنده و انتخاب ژنتیکی تحت تاثیر قرار می گیرد.

تولک بری اجباری :

مشخص شده است که کیفیت آلبومین در پرندگان مسن به دنبال تولک بری اجباری بهبود می یابد.

تغذیه و کیفیت داخلی تخم مرغ :

تعدادی از عوامل تغذیه ای روی کیفیت آلبومین اثر می گذارند اگرچه ویلیامز نتیجه گیری کرد تغذیه روی کیفیت سفیده اثر چندانی نمی گذارد. با این وجود گزارشاتی وجود دارد که نشان می دهد کیفیت آلبومین با افزایش میزان پروتئین و اسید آمینۀ جیره ، کاهش می یابد . همچنین با افزایش میزان لیزین جیره ، کیفیت آلبومین افزایش می یابد.و با افزودن مکمل اسید آسکوربیک و افزودن مکمل ویتامین E به ویژه تحت شرایط درجه حرارت بالای محیطی کیفیت آلبومین ،افزایش می یابد .

خوردن آلوده کننده ها :

خوردن روغن خالص منجر به کاهش واحد هاو تخم مرغ می گردد . مشخص شده است که وانادیوم نیز باعث کاهش کیفیت آلبومین می شود که این عمل به وسیلۀ کاهش میزان اوومیوسین به ازای میلی لیترآلبومین غلیظ تخم مرغصورت می گیرد . میزان اوومیوسین آلبومین رقیق به وسیلۀ وانادیوم تحت تاثیر قرار نمی گیرد.

بیماری :

اصلی ترین بیماری که درطیور تخم گذارمشخص شده است روی کیفیت آلبومین اثر می گذارد،ویروس برونشیت عفونی است. مدارکی وجود دارد که نشان می دهد برونشیت عفونی سنتز پروتیئن های سفیده در ماگنوم لولۀ تخم بررا مختل می نماید و با تغییرات بافتی در بافت پوششی ماگنوم همراه است

. برای توضیحات بیشتر میتوانید با سرویس فنی شرکت آرین رویش تماس حاصل نمایید.